Ding 21 Aquabrowser

Wie zou die digitale cataloguskaartjes van de Ann Arbor District Library verzonnen hebben? Verlangt deze persoon misschien stiekem terug naar de goede oude kaartcatalogus? Als er echter iets is wat het stoffige imago van de bibliotheek bevestigd, dan zijn het wel die bakken vol kaartjes.

Mijn arbeidszaam leven is begonnen bij de Provinciale Bibliotheek Centrale Noord-Brabant. En ik werkte daar, juist ja, op de catalogusafdeling. In die tijd (zo'n 20 jaar geleden) werden in Noord-Brabant veel bibliotheken geautomatiseerd. Ook de kaartcatalogus van de PBC zelf was op een gegeven moment niet meer nodig. Zo kon het gebeuren dat een al wat oudere medewerker zijn levenswerk bij het oud papier moest gooien. En hij keek niet blij. Of dat nou daarom was, is echter de vraag, want hij keek nooit erg blij.

Bij de "sociale" catalogi waarmee we nu, of al eerder, kennis hebben gemaakt, draait het steeds om hetzelfde principe. De gebruikers kunnen zelf gegevens toevoegen: tags, beoordelingen, recensies, commentaar op recensies en zelfs eigen lijstjes, die dan eventueel met anderen gedeeld kunnen worden. Ook hier tweerichtingsverkeer. Ben benieuwd wanneer deze stap bij onze eigen Zeeuwse catalogus gezet wordt. Hij kan er alleen maar beter van worden. Zo kan het bijvoorbeeld handig zijn wanneer je bij een titel naast de recensie van NBD/Biblion nog andere boekbesprekingen of commentaar van gebruikers kunt vinden. De recensies van de NBD zijn namelijk niet altijd even objectief. Het maken van een lijstje met titels vond ik overigens in de catalogus van de OBA gemakkelijker dan in WorldCat. Kwestie van gewenning waarschijnlijk.

Het mooie van de site van de OB Amsterdam is dat je de tekst kunt vergroten en voor slechtzienden en mensen met een taalachterstand is er nog een ander hulpmiddel, namelijk BrowseAloud. Je gaat met je cursor over de tekst en deze wordt dan voorgelezen. Hiervoor hoef je slechts eenmalig een klein programma op je pc zetten. Eigenaardig is wel dat als je op http://zoeken.oba.nl/ klikt, je linksboven een knop "zoeken" (Aquabrowser) krijgt en daarnaast een knop "catalogus". Alsof je met behulp van de catalogus niet kunt zoeken. De knop "catalogus" is overigens een link naar de "oude" (Vubis) catalogus. In Zeeland is dat beter opgelost door het gebruik van de tekst "klassieke catalogus".



WorldCat is een geweldige catalogus, met links naar bijvoorbeeld Googlebooks en Amazon. "Het woordenboek der Zeeuwse Dialecten" hebben ze in ieder geval ook in de Staatsbibliothek zu Berlin, Kungl. Biblioteket - Sveriges Nationalbibliotek en de Library of Congress. Met eigen ogen heb ik ook een exemplaar gezien in de Lenin Bibliotheek in Moskou.

Voor de tuiniers onder ons: De "Encyclopedia of planting combinations" is helaas niet in een Nederlandse bibliotheek aanwezig. Het is wel vertaald in het Duits, Frans en Pools. Als je een beetje thuis bent in de Latijnse namen van planten kom je echter een heel eind. Het staat bovendien vol prachtige foto's. Dit fraaie boek, waarvan in Nederland geen equivalent bestaat, is overigens gewoon via Amazon of de Drukkerij in Middelburg te bestellen.

Woordenwolken zijn kennelijk in tegenwoordig. Ook de Duitse zoekmachine Hulbee maakt hiervan gebruik. Zoeken op "Mijnsbergen" levert in de tagcloud in ieder geval Edwin, bibliotheek en ZBdigitaal op. Bij een zoekactie op "Hulst" snap ik in eerste instantie de associaties met getand en stekels niet direct tot ik onder de resultaten een artikel over de plant hulst zie staan. Niet aan gedacht natuurlijk.

Toch levert zo'n tagcloud regelmatig echt onverklaarbare associaties op. Een voorbeeld uit onze eigen aquabrowser. Ik zoek op "Een wandeling door Hoek en zijn gehuchten in de dertiger jaren en de latere metamorfose na de 2e wereldoorlog" (een kortere titel kon ik niet vinden). Dat levert 1 treffer op. De associaties dorp, platteland en de tegenstelling hiervan stad zijn nog te snappen. Maar wat moet ik met tuin, slachtoffer, generatie, standaardwerk, restaurant, groep, Vlissingen, Londen, Amsterdam en Rotterdam. Staan die steden voor de metamofose? Moet je nu eens in Hoek gaan kijken. Wanneer je dezelfde titel intikt tot en met het woord jaren, dan krijg je vijf treffers en zijn in de woordenwolk de genoemde plaatsen verdwenen en vervangen door Biervliet, Hulst en Barcelona. Het restaurant is er echter nog steeds (de friettent?) Kortom, zo'n woordenwolk ziet er leuk uit en kan in bepaalde gevallen handig zijn (je komt nog eens op een andere zoekterm), maar ik hecht er niet teveel belang aan.